زندگی در متن

دوشنبه ۱۹ مرداد ۱۳۹۴

گفت‌وگو با فرخنده حاجی‌زاده

علیرضا فراهانی

بعد از سال‌ها کتاب تازه‌ای از فرخنده حاجی‌زاده منتشر شده که مجموعه شعر تازه‌ای از اوست. به مناسبت انتشار این مجموعه با او گفت‌وگو کرده‌ام.

ادامه مطلب …

قرینه‌ای داستانی با دایره‌ای بسته

دوشنبه ۱۹ مرداد ۱۳۹۴

نقدی بر کتاب دو زبانه نامتعارفه آقای مترجم! (مترجم بخش انگلیسی: پریا لطیفی‌خواه)

محمدعلی علومی

«آن یکی» نمونه‌ای خوب و موفق از داستان‌های بسیار کوتاه و مینی‌مال است که رگه‌های قدرتمند از ادبیات پست مدرن دارد. داستان کوتاهی که متناسب با موضوع و مضمون، زبان آن نیز شاعرانه است. طوری که می‌شود تقطیع کرد تا به شکل شعر سپید درآید. مثلاً به این ترتیب که:

«مادلمان برای هم تنگ‌شده

با بهانه‌ای ساده

نشسته ایم

کنار دستگاه تلفن

دست‌های‌مان با هم

می‌روند طرف گوشی

بوق اشغال می‌شنویم (الی آخر)…»

ادامه مطلب …

گردش

دوشنبه ۱۹ مرداد ۱۳۹۴

شمس آقاجانی

با نگاهى به دو شعر از کتاب «طلعت منم!» فرخنده حاجى‌زاده

چیزى هست که قصه‌ها، شعرها و مقالات خانم حاجى‌زاده را به هم نزدیک مى‌کند. این حرکتِ ژانرهاى مختلف به سمت یکدیگر تنها به این دلیل نیست که همه آن‌ها توسط نویسنده‌اى واحد نوشته شده‌اند.

ادامه مطلب …

دادخواهیِ فرخنده

دوشنبه ۱۹ مرداد ۱۳۹۴

دکتر رامین احمدی

نگاهی به کتاب سینه‌ی سهراب

نوشته فرخنده حاجی‌‌زاده

آخر ای خنجر مردم کش بیگانه پرست

خوش نشستی به تنم در شب خنجر شکنان

حمید حاجی‌‌زاده کرمانی (سحر)

فرخنده بانوی ۱

جلد کتاب سیاه است با تصویر زنگی آویزان از طنابی سرخ و عکس فرخنده حاجی‌زاده که چون کتابش سیاهپوش است با چشمانی غمگین و پلک‌هایی متورم؛ و آن‌ها که کرمانی هستند و یا با شعر کرمان انس و الفتی دارند می‌دانند که فرخنده شاعری بی‌ریاست و نگاهی «شسته از باران و اشکی با صفا» دارد. کتاب «سینه‌ی سهراب» عنوان بزرگتر «گزارش قصه» را بر خود دارد. نویسنده دلیل انتخاب را در آغاز کتاب چنین توضیح می‌دهد:

ادامه مطلب …

برگرفته از کتاب مهمانی آیینه در مورد قصه‌ی خلاف دموکراسی

دوشنبه ۱۹ مرداد ۱۳۹۴

دکتر محمدمهدی خرمی

گذشته از گرایش‌های تکنیکی و استفاده از اهرم‌‌های ادبی خاص، گهگاه، برخی محدودیت‌‌ها از جمله حضور سانسور، اثری را تحت تأثیر قرار داده است. در چنین شرایطی استفاده‌‌ی آگاهانه از برخی شیوه‌‌ها می‌تواند اثر را فراتر از تشبیه و استعاره بنشاند و امکانات قرائتی و تفسیری چندین‌‌گانه‌‌ای برای اثر فراهم آورد.

ادامه مطلب …

و من بسیار دلتنگم

دوشنبه ۱۹ مرداد ۱۳۹۴

«کیواندخت کیوانی» نویسنده، مترجم، کتابدار و انسان شریف آرام زیست و آرام مرد

چنان آرام که منِ گرفتار ۹ ماه پس از رفتنش نبودنش را شیون کردم.

اولین کتاب منتشر شده‌ی کیوانی «جوانی» نام دارد که در سال ۱۳۳۰ منتشر شد از او بعدها ترجمه «تاریخ ادبیات عرب»/ نوشته‌ی رینولد نیکلسون و کتاب‌‏‏‏‏های «یادداشت‌‏‏‏‏های ناتمام»، «جاده‌‏‏‏‏های ناهموار»، «شکوفه‌‏‏‏‏ها را کندم» زندگی‌‏‏‏نامه‌‏‏‏‏های «گراهام بل»، «ماری کوری»، «آلبرت آینشتن»، «آلفرد نوبل»، «لویی پاستور» و «برادران رایت» منتشر شد؛ اما برای انتشار کتاب «گذر از سطح آب» تلاش ۲۰ ساله‌‏‏‏‏اش راه به جایی نبرد.

ادامه مطلب …

کِلِش

دوشنبه ۱۹ مرداد ۱۳۹۴

برای خودم بزرگ می‌شوم     زنی

آن‌قدر که پاهایش در بزرگی هیچ کفشی

تا پشت جیغ‌های مادر تَق تِ تِلَق تِلَق تِلَق

ادامه مطلب …

چهارشنبه ۲۹ بهمن ۱۳۹۳

اعلام میکنم!، انتشارات ویستار، چاپ اول ۱۳۹۳ (طراح جلد: پیمان سلطانی)

به همراه شعر و صدای فرخنده حاجیزاده

موسیقی: ضیاالدین ناظمپور

به پایان آمد این دفتر/ حکایت همچنان باقیست

چهارشنبه ۲۹ بهمن ۱۳۹۳

«ویستار» نامی است که از فرهنگ لغت پر کشید و ابتدا نشست روی تابلویی کوچک به نام «انتشارات ویستار» ۱۰ سال بعد این تابلو بزرگ‌تر شد و نشست کنارِ چند پرنده‌ی فلزیِ در حال پرواز بر سر در کتابفروشی زیبایی در خیابان کریم‌خان زند تهران.

ادامه مطلب …

برخورد نزدیک در نیویورک با زن عجم خوبه یا تی.ان.تی

چهارشنبه ۲۹ بهمن ۱۳۹۳

تأملی پیرامون جنسیت و میراث زنانه

داریوش معمار

شاید اگر قرار باشد از ویژگی‌های مهم عصر خود تعدادی را نام ببریم بتوان به استعاری شدن، کلیشه، کنایه، طنز، نمایش، کپی‌برداری، ضد و نقیض‌گویی، بازی‌دادن، التقاطی‌گری، و کثرت‌گرایی اشاره نمود که همه و همه زمینه از شکاکیت و بدبینی دامنه‌دار نسبت به اصل واقع‌شدن هر رویدادی و به حاشیه راندن وجوه رسمی و قطعی آن است. صورتی از فرافکنی ایده‌ها که در مقاله «مشروعیت زدایی»۱ لیوتار۲ آن را روشی برای رهایی از یک دست‌سازی در بخش روایت کلان و تفکرات و تأمل‌های وابسته به آن‌ها می‌داند. وضعیتی که ابزارهای قدرت را- به عنوان گزاره‌ای مسلط در فرایند همگانی‌شدن امکانات زایش و تولیدی که مجموعۀ قواعد و شناسه‌های خود را به ما تحمیل نموده- دچار بحران مشروعیت نموده و مرجعیت‌شان را در ارائه خود و سیطره بر شرایط دیگر تنزل داده و ناکام می‌گذارد. در قصه برخورد نزدیک در نیویورک از رضا براهنی ما با شخصیت‌ها و رویکردهایی روبه‌رو هستیم که با به مسخرگی کشاندن جنسیت رخدادها و وابستگی‌های پیرامون‌شان در وضعی استعاری و هم کنایی می‌خواهند به بی‌اعتباری آنچه محدوده‌ی دریافت‌های ما از قاعده‌مندی آن‌هاست اشاره نموده و آهنگ پیچیده‌ی روانی وضعیتی که در اکنون ما جریان دارد را از غیاب درآورده در برابر ما قرار دهند. سیر بلوغ متوالی درگیری‌های دامنه‌دار انسان امروز با خویش و از سویی دیگر شرایط حاکم- مدرن- با ماهیت متحولی است که می‌خواهد همه چیز از جمله آن میراث را در کش و قوس کنش‌اش تغییر دهد، وانموده‌ای از سوءتفاهم‌های پیرامون ما در وضع تأخیری و ضد و نقیض روزگاری که سپری‌شده، میراثی آن‌قدر سنگین که می‌توان به کشمکش هر کسی را متهم به اخلال در فهم عمومی، حافظه‌ی عمومی و آسایش عمومی، آن هم در آشوب‌ترین دوران‌ها نمود.

ادامه مطلب …